Cập nhật lần cuối vào 18/03/2026
Nên chọn ngành theo sở thích hay điểm? Cách an toàn nhất không phải chọn một trong hai, mà là chọn ngành nằm ở giao điểm của sở thích, năng lực học tập và cơ hội việc làm. Chọn chỉ theo sở thích dễ mơ mộng; chọn chỉ theo điểm dễ đậu nhưng dễ học không hợp.
Nên chọn ngành theo sở thích hay điểm?
Đây là câu hỏi rất thật của học sinh 2k8 trước mùa tuyển sinh. Một bên là ngành mình thích. Một bên là mức điểm mình có thể đạt được. Nếu chọn theo sở thích, nhiều bạn sợ trượt. Nếu chọn theo điểm, nhiều bạn sợ đậu rồi lại học không nổi hoặc không muốn theo lâu dài.
Câu trả lời thẳng là: không nên chọn chỉ theo sở thích, cũng không nên chọn chỉ theo điểm.
Theo OECD, gần 40% học sinh 15 tuổi hiện vẫn chưa rõ định hướng nghề nghiệp, và sự mơ hồ này liên quan đến việc chuẩn bị nghề nghiệp chưa tốt cho giai đoạn sau phổ thông. Điều đó cho thấy chuyện phân vân giữa sở thích và điểm số là rất phổ biến, không phải chỉ riêng bạn.
Chọn theo sở thích hay theo điểm thực ra là chọn theo 3 yếu tố
Khi hỏi nên chọn ngành theo sở thích hay điểm, nhiều học sinh đang nghĩ theo kiểu phải chọn một trong hai. Nhưng trong thực tế, quyết định đúng thường nằm ở 3 yếu tố cùng lúc:
- sở thích: mình có hứng thú với lĩnh vực này không
- năng lực/điểm: mình có học được không
- đầu ra nghề nghiệp: ngành đó có cơ hội việc làm không
Nếu thiếu một trong ba, rủi ro sẽ tăng rất mạnh.
Cách chọn ngành ít hối hận nhất
- Không chọn ngành chỉ vì thích
- Không chọn ngành chỉ vì dễ đậu
- Ưu tiên ngành vừa sức học của mình
- Kiểm tra đầu ra nghề nghiệp trước khi chốt
- Chọn trường có nhiều phương thức xét tuyển để tăng độ linh hoạt
4 câu hỏi để quyết định nên chọn ngành theo sở thích hay điểm
1. Bạn thích ngành đó thật, hay chỉ thích hình ảnh của ngành?
Đây là lỗi rất phổ biến. Nhiều bạn nói thích một ngành vì:
- thấy ngành đó sang
- xem TikTok thấy thú vị
- nghe mọi người nói “ngành này hot”
- tưởng tượng công việc đẹp hơn thực tế
Ví dụ, bạn có thể thích “marketing” vì thấy nhiều sáng tạo, nhưng chưa chắc thích:
- phân tích dữ liệu
- chạy kế hoạch
- chịu KPI
- tối ưu hiệu quả theo số
Bạn có thể thích “tâm lý học” vì thích lắng nghe người khác, nhưng chưa chắc hợp với việc học lý thuyết, nghiên cứu hành vi và làm việc chuyên môn.
Vì vậy, trước khi lấy sở thích làm tiêu chí chính, hãy kiểm tra: mình thích ngành thật, hay chỉ thích hình dung về ngành?
2. Điểm của bạn chỉ là giới hạn, hay là tín hiệu về năng lực học?
Điểm không phải yếu tố duy nhất, nhưng điểm cũng không vô nghĩa. Nó cho bạn biết khá rõ:
- mình mạnh nhóm môn nào
- mình học được mức nào
- mình có đang chọn một ngành quá sức không
Chọn ngành chỉ theo sở thích mà bỏ qua năng lực học là rất rủi ro. Nhưng chọn ngành chỉ vì “điểm vừa tầm” cũng chưa đủ, vì bạn có thể đậu vào một ngành không hề muốn học.
Cách đúng hơn là hỏi:
ngành này có nằm trong vùng mình học được không?
3. Ngành đó có đầu ra thật không?
Theo khảo sát của FALMI được VietnamPlus dẫn lại, TP.HCM cần khoảng 310.000–330.000 lao động trong năm 2025, trong đó hơn 88% vị trí yêu cầu lao động đã qua đào tạo. Nhu cầu tập trung mạnh ở các nhóm như marketing, sales, logistics, tourism services, restaurants-hotels.
Điều này rất quan trọng vì nó cho thấy: nếu bạn đang phân vân nên chọn ngành theo sở thích hay điểm, thì vẫn phải thêm câu hỏi thứ ba là:
ngành đó có nhu cầu thị trường hay không?
Nói ngắn gọn:
- thích mà không có đầu ra rõ → dễ mơ hồ
- vừa tầm điểm mà không có đầu ra → dễ đậu nhưng khó đi tiếp
- hợp sở thích + học được + có đầu ra → đáng chọn hơn nhiều
4. Bạn có thể dùng chiến lược tuyển sinh để bớt phải chọn cực đoan không?
Đây là chỗ nhiều học sinh bỏ qua. Bạn không nhất thiết phải chọn theo kiểu:
- hoặc đâm đầu vào ngành thích dù rủi ro cao
- hoặc bỏ hẳn ngành thích để chạy theo ngành vừa điểm
Một cách thông minh hơn là dùng chiến lược nguyện vọng và phương thức xét tuyển để mở rộng lựa chọn.
Năm 2026, HIU áp dụng 5 phương thức xét tuyển cho 45 ngành, 50 chương trình đào tạo, giúp thí sinh linh hoạt hơn trong việc đăng ký ngành phù hợp với năng lực và định hướng học tập. Điều này rất hữu ích với học sinh còn phân vân giữa sở thích và điểm, vì bạn có thêm “độ đệm” thay vì phải quyết định theo kiểu một cửa duy nhất.
Chọn ngành theo sở thích và chọn ngành theo điểm
| Cách chọn | Ưu điểm | Rủi ro |
| Chọn theo sở thích | có động lực học hơn | dễ quá sức nếu năng lực không phù hợp |
| Chọn theo điểm | tăng cơ hội đậu | dễ học không hợp, khó theo lâu dài |
| Chọn theo giao điểm sở thích – năng lực – đầu ra | cân bằng hơn | cần tìm hiểu kỹ hơn |
Bảng này cho thấy: phương án thứ ba mới là phương án ít hối hận nhất.
Nếu học sinh 2k8 đang phân vân giữa sở thích và điểm, HIU có một lợi thế khá rõ: trường đào tạo đa lĩnh vực, nên dễ tạo “vùng chọn an toàn” cho nhiều kiểu học sinh.
Bạn có thể bắt đầu từ nhóm ngành gần với sở thích của mình, rồi đối chiếu với năng lực học:
- nếu thích kinh doanh – truyền thông: có thể xem Digital Marketing, Quản trị kinh doanh, Logistics và Quản lý chuỗi cung ứng
- nếu thích ngôn ngữ – giao tiếp quốc tế: có thể xem Ngôn ngữ Anh, Trung, Hàn, Nhật
- nếu thích sức khỏe – chăm sóc con người: có thể xem Điều dưỡng, Dược học, Dinh dưỡng, Kỹ thuật xét nghiệm y học
- nếu thích công nghệ – hệ thống: có thể xem Công nghệ thông tin, Kỹ thuật cơ điện tử, Kỹ thuật y sinh
Vì HIU tuyển sinh 2026 với 45 ngành, 51 chương trình đào tạo và 5 phương thức xét tuyển, học sinh có nhiều khoảng lựa chọn hơn để tìm được ngành vừa hợp mình vừa phù hợp mức điểm.
Hai dữ liệu rất đáng nhớ:
- Gần 40% học sinh 15 tuổi hiện chưa rõ định hướng nghề nghiệp.
- TP.HCM cần khoảng 310.000–330.000 lao động, trong đó hơn 88% vị trí yêu cầu lao động qua đào tạo.
Điều này cho thấy: bạn không nên chọn ngành chỉ bằng cảm xúc, nhưng cũng không nên chọn chỉ để đậu. Thị trường vẫn cần người học đúng và học tới nơi tới chốn.
Sai lầm lớn nhất khi hỏi nên chọn ngành theo sở thích hay điểm là nghĩ mình phải bỏ một trong hai.
Thực tế, cách chọn thông minh hơn là:
- dùng sở thích để xác định hướng
- dùng điểm để biết giới hạn
- dùng thị trường để kiểm tra đầu ra
Nếu chỉ đi theo sở thích, bạn dễ mơ mộng.
Nếu chỉ đi theo điểm, bạn dễ sống trong một lựa chọn an toàn nhưng không có động lực.
Muốn ít hối hận, hãy chọn ngành mà bạn học được, thích vừa đủ và có tương lai nghề nghiệp rõ.
FAQ
Nên chọn ngành theo sở thích hay điểm?
Nên chọn theo giao điểm của sở thích, năng lực học tập và đầu ra nghề nghiệp, thay vì chỉ bám vào một yếu tố.
Nếu thích một ngành nhưng điểm không cao thì phải làm sao?
Hãy kiểm tra thêm các phương thức xét tuyển khác, đồng thời tìm các ngành gần với sở thích nhưng vừa sức hơn.
Nếu điểm vừa đủ nhưng không thích ngành thì có nên học không?
Nên rất thận trọng. Đậu đại học không quan trọng bằng học được và theo nghề được lâu dài.
Nếu bạn đang phân vân nên chọn ngành theo sở thích hay điểm, đừng cố chốt quá nhanh chỉ vì áp lực mùa tuyển sinh. Cách an toàn hơn là:
- xác định 2–3 nhóm ngành mình quan tâm
- đối chiếu lại với năng lực học tập
- chọn trường có nhiều phương thức xét tuyển để giữ thêm lựa chọn
📌 Với hệ 45 ngành, 51 chương trình đào tạo và 5 phương thức xét tuyển năm 2026, HIU là một lựa chọn đáng để học sinh 2k8 tìm hiểu nếu muốn mở rộng khả năng chọn ngành theo hướng linh hoạt hơn. Bạn có thể giữ trước một cơ hội trúng tuyển, rồi tiếp tục so sánh kỹ giữa các ngành phù hợp với sở thích và mức điểm của mình.
TRƯỜNG ĐHQT HỒNG BÀNG: chuyên sâu về Khoa học Sức khoẻ & các ngành ứng dụng trong Kinh doanh – Công Nghệ – Xã hội – Ngôn ngữ
Liên hệ với HIU để giúp bạn chinh phục ước mơ:
📍 Cơ sở chính: 215 Điện Biên Phủ, P. Gia Định, TP.HCM
📞 Hotline/Zalo: 0964 239 172 0931 205 126
📩 Email: tuyensinh@hiu.vn
🌐Website ⓕ Facebook ♪Tiktok 💬Zalo OA ▶︎ Youtube
Biên tập bởi Trung tâm Tuyển sinh và Truyền thông
